دوره 9، شماره 4 - ( 1397 )                   جلد 9 شماره 4 صفحات 201-226 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


1- استادیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه قم، قم، ایران. ، h.taktabar@qom.ac.ir
2- دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
3- دانش آموختۀ مقطع کارشناسی ارشد رشتۀ زبان و ادبیات عربی.
چکیده:   (78 مشاهده)
ضرب‌المثل‌ها در فرهنگ و افکار عمومی مردم ریشه دارند و بررسی طرح‌واره‌های تصوری ضرب‌المثل‌های عربی، سبب آشنایی عمیق‌تر با زندگی و فرهنگ عرب‌زبانان خواهد شد. پژوهش حاضر به دنبال آن است که با روش توصیفی ـ تحلیلی، انواع طرح‌واره‌های موجود در هزار مورد از ضرب‌المثل‌های فرائد­الادب را بر اساس الگوی طرح‌واره‌های تصوری اوانس و گرین در چارچوب معنی‌شناسی شناختی بررسی کند؛ میزان کارآمدی انواع طرح­واره­های مطرح­شده از جانب آنان را در تحلیل ضرب­المثل­های عربی بسنجد؛ درصد فراوانی انواع طرح­واره­ها را نشان دهد و برخی از دلایل فراوانی نمودِ برخی طرح­واره­ها را تبیین کند. نتایج تحقیق نشان می‌دهد انواع طرحواره‌های ارائه­شده از جانب اوانس وگرین در فرائدالأدب یافت می‌شود و طرح­واره میزان، بیشترین تعداد فراوانی و طرح­واره غیر­ماده­پنداری، کمترین تعداد فراوانی را در ضرب­المثل­های بررسی­شده دارد. حیوانات و عناصر طبیعت با توجه به نقش و حضورشان در زندگی اعراب، جایگاه برتر خود را در زبان نیز حفظ کره‌اند. فعالیت­های انسانی و همچنین اعضای بدن انسان نیز بخش مهمی از حوزه­­های مبدأ ضرب­المثل­ها را از آنِ خود کرده و تجارب عینی کاربرد اعضا در زندگی، الگوی انتقال مفاهیم قرار گرفته است. عرب­زبان موارد ملموس را به امور انتزاعی تسری می­دهد و به­ندرت، عکس آن اتفاق می­افتد. تعدد وجوه  طرحواره­ها در ضرب­المثل­های عربی نسبت به فارسی کم­رنگ­تر است که زندگی و تجربیات سادۀ بادیه­نشینان در این امر بی­تأثیر نیست.
 

 
متن کامل [PDF 432 kb]   (31 دریافت)    
نوع مقاله: مقاله پژوهشی |
دریافت: ۱۳۹۶/۱۱/۲ | پذیرش: ۱۳۹۷/۸/۴ | انتشار: ۱۳۹۷/۸/۴