دوره 8، شماره 6 - ( 1396 )                   جلد 8 شماره 6 صفحات 215-246 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Hosseini S M, Aghagolzadeh F, Kord Zaferanlou Kambouzia A, Golfam A. Ru and Āberu ;Two Aspects of Face in the Iranian Culture: An Ethnographic Study in Pragmatics. IQBQ. 2018; 8 (6) :215-246
URL: http://journals.modares.ac.ir/article-14-10359-fa.html
حسینی سیدمحمد، آقاگل‌زاده فردوس، کردزعفرانلو کامبوزیا عالیه، گلفام ارسلان. «رو» و «آبرو» دو روی مفهوم وجهه در فرهنگ ایرانی: پژوهشی قوم‌نگارانه در کاربردشناسی زبان. جستارهای زبانی. 1396; 8 (6) :215-246

URL: http://journals.modares.ac.ir/article-14-10359-fa.html


1- دانشجوی دکتری زبان‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2- استاد گروه زبان‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
3- دانشیار گروه زبان‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
چکیده:   (817 مشاهده)
هدف از پژوهش حاضر بررسی مفهوم وجهه در فرهنگ ایرانی و به کاوش دربارۀ مفهوم «رو» و ارتباط آن با «آبرو» در جامعۀ ایرانیان فارسی‌زبان است. داده‌ها به شیوۀ قوم‌نگاری گفتار، یعنی از طریق بررسی کاربرد واژۀ «رو» و اصطلاح­ها و باهم‌آیی­های آن در گفت‌وگوهای روزمره، وبلاگ­ها، فیلم­ها و مجموعه‌های تلویزیونی گردآوری و سپس در بافت کاربردی خود تحلیل معنایی و کاربردشناختی شده‌اند و در پرتو نظریه‌های غالب وجهه، تحلیل و بررسی شده‌اند. بررسی­ها نشان می‌دهد وجهه در فرهنگ ایرانی دو بُعد دارد: یکی «آبرو» که انگارۀ عمومی و مثبت فرد و گروهی را که فرد عضو آن است، نشان می‌دهد و در آن بیش از همه بر به رسمیت شناخته شدن توانمندی­ها، مهارت­ها و شایستگی­ها، شأن اجتماعی و تمایز بین دو قلمرو بیرون و درون تأکید می‌شود و دیگری، «رو»، که منِ خصوصی یا فردی است و آن بعد از انگارۀ فرد را نشان می‌دهد که منفی است و می‌بایست پنهان شود. نتایج همچنین نشان می‌دهند که از کاربردهای مهم «رو نشدن»، «پررویی» و «رودادن» سرکوب فردیت و ابراز وجود است که با عنوان­هایی مثل شرم، حیا، فروتنی و شکسته‌نفسی در نظام توقعات و انتظارات اجتماعی ارزش اخلاقی مثبت محسوب می‌شوند. کاربردهای «رو» و «آبرو» با حفظ یا تهدید وجهه و قضاوت­های ادب/بی‌ادبی در ارتباط­اند، ولی نه آن‌گونه که در نظریۀ ادب براون و لوینسن (1987) پیش‌بینی شده است. این اصطلاح­ها راهبردهای زبانی نیستند، بلکه ارزش­های نظم اخلاقی هستند که ادب و بی‌ادبی بر مبنای آن­ها سنجیده می‌شود و در هر موقعیت با راهبردهای مختلف بیان می‌شوند.
 
متن کامل [PDF 370 kb]   (535 دریافت)    
نوع مقاله: مقاله پژوهشی | موضوع مقاله: کاربرد شناسی زبان
دریافت: ۱۳۹۵/۱۱/۴ | پذیرش: ۱۳۹۶/۳/۱۷ | انتشار: ۱۳۹۶/۱۱/۱

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA code