تحلیل کارکرد تنشی-زبانی«نور» و ابعاد معنایی آن در نظام گفتمانی شرق اندوه و حجم سبز سپهری

نویسندگان
استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه کوثر بجنورد، خراسان شمالی، ایران
چکیده
در این پژوهش، کارکرد نظام تنشی- زبانی «نور» در نظام گفتمانی شعر سهراب سپهری، بررسی و تحلیل شده است. هدف اصلی از این پژوهش، بررسی و تبیین کارکرد نظام تنشی، لایه‌های تنشی و ابعاد معنایی نور در زبان شعر سپهری با تکیه بر منظومۀ شرق اندوه و حجم سبز می‌باشد. پرسش اصلی ما این است که چگونه نظام تنشی- زبانی نور منجر به تولید فرآیند زیبایی‌‌شناختی می‌گردد؟ همچنین چگونه این نظام، می‌تواند در فرآیند معناسازی ایفای نقش کند؟ در‌واقع هدف از پژوهش حاضر این است که نشان دهد چگونه نظام تنشی- زبانی نور، وضعیتی استحاله‌ای برای گفتمان رقم می‌زند و این فرآیند چگونه می‌تواند به استعلای نوری منجر گردد. بستر نظری تحقیق، الگوی تنشی مبتنی بر نظام نشانه‌شناسی پساگریماسی می‌باشد. در نظام تنشی، لایه‌های فشاره‌ای و گستره‌ای در ارتباط و تعامل با هم نقش‌آفرینی می‌‌کنند و هم‌پیوندی سطحی از فشاره و گستره شاکلۀ گفتمان را شکل می‌دهد. فرضیۀ ما این است که نظام گفتمانی نوری شعر سپهری از ساختار تنشی صعودی پیروی می‌کند و ساختار تنشی نزولی در خدمت ساختار صعودی قرار دارد. نظام تنشی- زبانی نور با دو کارکرد استحاله‌ای و استعلایی در گفتمان نقش‌آفرینی می‌کند و در‌نهایت با استعلای نوری، فرآیند زیبایی‌شناختی گفتمان تحقق پیدا می‌کند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

the Analysis of Light Language –Tension Function and Its Semantic Aspects in Statement System of Sepehri’s the “East of Grief” and the “Green Dimension”

نویسندگان English

Ebrahim Kanaani
Ebrahim Kanaani
Ph.D. in Persian Language and Literature, University of kowsar
چکیده English

In this research, the language –tension function of light has been studied and analyzed in Sohrab Sepehri’s poem statement system. This research’s main goal includes studying and specifying the tension system function, the tension layer and the light semiotic aspect in Sepehri’s poem language by emphasizing on the East of Grief and the Green Volume poems collection. Our main question is how language-tension system of light leads to generation of aesthetic process and how this system can perform a role in semiotic process. In fact, the goal of present research is to represent how language-tension system of light creates a permutation situation for statements and how this process can lead to light notability. The research’s theoretical framework is tension pattern based on the post Greimassian semiotic systems. In tension system, the intensive and extensive layers play the roles together in interaction. Our hypothesis is that the light statement system of Sepehri’s poem subordinates to ascendant tension structure and the descending tension structure is in the service of ascendant structure. The language-tension system of light plays the key roles both with permutation and notability function and ultimately the process of aesthetic statement comes off with light notability.

کلیدواژه‌ها English

Language-Tension
Aesthetics
Light
Sohrab Sepehri
the East of Grief and the GreenVolume
  • پاکتچی، احمد؛ حمیدرضا شعیری و هادی رهنما (1394). «تحلیل فرآیندهای گفتمانی در سورۀ «قارعه» با تکیه بر نشانه‌شناسی تنشی». دو‌ماهنامۀ جستارهای زبانی. د 6. ش 4. (پیاپی 25). مهر و آبان. صص 39- 68.

  • پاینده، حسین (1383). «تباین و تنش در ساختار شعر نشانی». نشریۀ دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز. س 47. ش 192 (پاییز). صص 195- 212.

  • سپهری، سهراب (1390). هشت کتاب. تهران: پیام عدالت.

  • سعادات مصطفوی، سید‌حسن؛ حمیدرضا شعیری و هادی رهنما (1392). «از کرامت جاهلی تا کرامت قرآنی؛ نشانه­شناسی فرآیندهای گفتمانی «کرامت» در قرآن با تکیه بر الگوی تنشی». دو‌فصلنامۀ تفسیر و زبان قرآن. ش 2 (بهار و تابستان). صص 24- 42.

  • شریفی، حدیث و فؤاد نجم­الدین (1393). «تحلیل نشانه­شناسی گفتمانی سورۀ الرحمن مبتنی بر الگوی تنشی». دو‌فصلنامۀ تفسیر و زبان قرآن. ش 5 (پاییز و زمستان). صص 47- 72.

  • شعیری، حمیدرضا (1384). «مطالعۀ فرآیند تنشی گفتمان ادبی». پژوهش زبان‌های خارجی. ش 25 (پاییز). صص 187- 204.

  • شعیری، حمیدرضا (1385). تجزیه و تحلیل نشانه- معناشناختی گفتمان. تهران: سمت.

  • شعیری، حمیدرضا (1392). نشانه- معناشناسی دیداری. تهران: سخن.

  • شمیسا، سیروس (1372). نگاهی به سهراب سپهری. تهران: مروارید.

  • عباسی، علی و هانیه یارمند (1390). «عبور از مربع معنایی به مربّع تنشی: بررسی نشانه- معناشناختی ماهی سیاه کوچولو». فصلنامۀ پژوهش‌های زبان و ادبیات تطبیقی.د 2. ش 3 (پیاپی 7) (پاییز). صص 147-172‌.

  • ·     معین، بابک مرتضی (1392). نقد مضمونی. نخستین کارگاه نقد ادبی. تهران: انجمن علمی نقد ادبی.



  • Fontanille j. (1995). Sémiotique du Visible: Des Mondes de Lumiéres. Presses Universitaires de France (PUF).

  • Fontanille, J. (1995). Semiotics of the visible: World of Light. Presses Universitaires de France (P U F) [In French].

  • Hébert, L. (2011). “Tools for text and image analysis: An introduction to applied semiotics. Julie Tabler” (Trans.).




http://www.signosemio.com/documents/LouisHebert-Tools-for-Texts-and-Images.pdf.