نظریه بهینگی لایه‌ای و کاربرد آن در زبان فارسی

نویسندگان
فرشته مهدوی 1
بتول علی نژاد 2
بتول علی نژاد 2
1 دانش آموختۀ دکتری زبان‌شناسی همگانی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
2 دانشیار گروه زبان‌شناسی همگانی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
چکیده
مقالۀ حاضر تحقیقی توصیفی ـ تحلیلی در باب کاربرد نظریۀ بهینگی لایه­ای در زبان فارسی

محاوره­ای است. از آنجا که نظریۀ بهینگی موازی، قادر به بررسی لایه­های میانی در فرایندهای صرفی ـ واجی نیست، در این تحقیق برای نخستین­بار لایه­های میانی در فرایندهای واژ ـ واجی زبان فارسی در نظریۀ بهینگی لایه­ای تحلیل شده است. نمونه­های این مقاله مبتنی بر زبان فارسی است که با استفاده از پایگاه داده­های زبان فارسی و منابع مکتوب، انتخاب شده­اند. نظریۀ بهینگی لایه­ای انگاره­ای جدید از ترکیب نظریۀ بهینگی موازی و صرف ـ واج­شناسی واژگانی است و شامل چندین نگاشت است که به­طور متوالی از درونداد به برونداد مرتب شده­اند. لایه­های میانی در نظریۀ بهینگی لایه­ای، ترتیب انجام فرایندهای صرفی ـ واجی را بازنمایی می­کند. در این مقاله، رخداد فرایندهای کشش جبرانی، درج و حذف بررسی شده است. نتایج تحقیق نشان می­دهد که نظریۀ بهینگی لایه­ای تحلیل شفاف­تری از لایه­های میانی در جریان اعمال فرایندهای واژ ـ واجی زبان فارسی ارائه می­دهد.


کلیدواژه‌ها
واژه­های کلیدی: نظریۀ بهینگی لایه­ای
فرایندهای واژ ـ واجی
لایه­های میانی
کشش جبرانی
درج
حذف
موضوعات

عنوان مقاله English

Stratal Optimality Theory and its application on Persian Language

نویسندگان English

fereshte mahdavi 1
Batool Alinezhad 2
Batool Alinezhad 2
1 Ph.D. Candidate in Linguistics, Department of Linguistics, Isfahan University, Iran
2 Associate Professor, Department of Linguistics, Isfahan University, Iran
چکیده English

Being a descriptive-analytic research in Persian language, the present study deals with morphophonological processes to examine the performance of Stratal Optimality Theory for the first time. Stratal OT is a hybrid model of OT in which the insights of Lexical Phonology and Morphology are broadly combined with parallel OT. Stratal OT posits constraint evaluation at three distinct levels or strata: stem, word and phrase level and as such it can show the intermediate levels showing the formation of the optimal option. This multi-level variation of the original OT model may provide more economical and elegant explanations of problems involving opacity, derived environment effects than other Parallel OT theories that have been developed to address these issues.

The data in this research have been collected through databases and written phonological resources. This paper studies deletion, insertion and compensatory lengthening processes within Stratal OT. The relevant constraints and their interactions in each level have been represented through different tablues. The results showed that Stratal OT has more explanatory power than Parallel OT to explain the mentioned processes. Interestingly, Constraints at each level follow a consistent ranking pattern.


کلیدواژه‌ها English

Key words: Stratal Optimality Theory
Compensatory lengthening
Intermediate levels
Deletion
Insertion
Persian
• Alinezhad, B. & Atayi, E. (2013). “A study of metathesis and OCP in Persian based on non- linear phonology”. Linguistic Research . 2. Pp: 17-36. [In Persian].
• Alinezhad, B & Sedigh Zahedi, M.(2009). “A moraic analysis of compensatory lengthening in the Kurdish dialect of Sorani”. Linguistic Research . 1. Pp: 27-46. [In Persian].
• Bermúdez-Otero, R. (2006). Stratal Optimality Theory. Cambridge: OUP.
• Bijankhan, M. (2005). Phonology: Optimality Theory. Tehran: SAMT. [In Persian].
• Booij, L. & Rubach, J. (1987). “Postcyclic versus postlexical rules in Lexical Phonology”. Linguistic Inquiry. 18. Pp: 1–44.
• Burzio, L. (2002). “Surface to Surface Morphology: When Your Representations Turn into Constraints”. In Many Morphology, ed. P. Boucher (ed.). Pp: 142-177. Somerville: Cascadilla Press.
• Darzi, A. (1993).“ Compensatory lengthening”.Linguistics. 2.Pp: 22-46. [In Persian].
• Fattahi, M. and BiJanKhan, M. (2015). Morpho-phonological Processes in Kurdish: Jostarhaye zabani.7: 165-182. [In Persian].
• Giegerich, H. )1999(. Lexical Strata in English. Cambridge: Cambricge University Press.
• Goldsmith, J. (1993). “Harmonic Phonology. In John Goldsmith” (ed.), The Last Phonological Rule: Reflections on Constraints and Derivations. Chicago: University of Chicago Press. Pp: 21-60.
• Hayes, B. (1989). “Compensatory lengthening in moraic phonology”. Linguistic Inquiry. 20. Pp: 253-306.
• Jam, B. (2009). Optimality Theory and its Application in Explaining Phonological Processes. Ph.D Dissertation. University of Tarbiyat Modares. [In Persian].
• Jam, B. (2017). “An analysis of phonological opacity in Persian language”. Tehran: Language Related Research. 7. Pp: 1-27. [In Persian].
• Kager, R. )1999(. Optimality Theory. Cambridge, U.K.: Cambridge University Press.
• Kahnemuyipour, A. (2003). “Syntactic categories and Persian stress”. Natural Language& Linguistic Theory. 21. Pp: 333-379.
• Kavitskaya, D. ( 2002). Compensatory Lengthening: Phonetics, Phonology, Diachrony. London: Routledge.
• Kenstowicz, M. (1994). Phonology in Generative Grammar. Oxford: Blackwell.
• Kiparsky, P. (2014). Stratal OT: A Synopsis and FAQs. Stanford University. USA.
• Kiparsky, P.)1982 (. “From Cyclic Phonology to Lexical Phonology”. In Harry van der Hulst and Norval Smith (eds.), The Structure of Phonological Representations. Vol. 1. Dordrecht: Foris. Pp: 131-175.
• Kiparsky, P. 2003(. “Reduplication in Stratal OT.” In Linda Ann Uyechi and Lian-Hee Wee, eds., Reality Exploration and Discovery: Pattern Interaction in Language and Life. CSLI Publications.
• Lombardi, L. (2002). “Coronal epenthesis and markedness”. Phonology. 19(2).Pp: 219-251.
• McCarthy, J. & Prince, A. S. (1993). “Generalized Alignment”. In John A. Goldsmith (ed), Phonological Theory: The Essential Readings. Oxford: Blackwell. Pp: 102- 136.
• Prince, A. & Smolensky, P. (2002). Optimality Theory: Constraint Interaction in Generative Grammar. ROA-537, Rutgers Optimality Archive, http://roa.rutgers.edu/ Version 8/2002 (First circulated, April 1993).
• Prince, A. & Smolensky, P. (2004). Optimality Theory: constraint Interaction in Generative Grammar. Oxford: Blackwell.
• Rakhieh, B. )2009(. The Phonology of Ma’ani Arabic: Stratal or Parallel OT. Ph.D. Dissertation. University of Essex.
• Rubach, J. (1993). “Derivation in Optimality Theory: A reply to Burzio”. Linguistic Inquiry. 35.Pp: 656-670.
• Sirdani, M. (2008). Study of Morpho-phonemic Processes of Colloquial Persian based on Optimality Theory. MA. Thesis. University of Tehran. [In Persian].
• Topintzi, N. (2005) “Solving the Samothraki Greek compensatory lengthening puzzle”. Presented at the 17th International Symposium on Theoretical and Applied Linguistics. Thessaloniki. Greece. 15-17 April 2005.
• Walker, R. (2001). “Positional markedness in vowel harmony”. In Proceedings of HILP. 12.Pp: 212-232.
• Kord-e Zafaranlu Kambuziya, A. (2006). Phonology : Rule-based Approaches. Tehran: SAMT. [In Persian].
• Kord-e Zafaranlu Kambuziya, A. & Sobati, E. (2013). “Phonological processes of consonant in Kalhori Kurdish”. Language Related Research.. 17. Pp: 191-222. [In Persian].